Energiebedrijven moeten innoveren om te overleven

28 oktober 2016 - Yvonne Keijzers
Energiebedrijven moeten innoveren om te overleven
De snelle opkomst van hernieuwbare energie heeft de groothandelsmarkten voor elektriciteit in Europa gedestabiliseerd. Een rol speelt hierin ook de zeer lage prijzen voor elektriciteit, die soms onder de kostprijs liggen. De groothandelsmarkten moeten in snel tempo hun businessmodellen aanpassen aan de nieuwe werkelijkheid en hun digitale transformatie versnellen. Om hun winstgevendheid te verbeteren, zal hierbij de focus moeten liggen op productiviteit, wendbaarheid en innovatie. Nederland geldt binnen Europa als een van de koplopers als het gaat om innovatie. Dit blijkt uit het 18e European Energy Markets Observatory (EEMO)  rapport, gepubliceerd door Capgemini in samenwerking met I4CE en Vaasa ETT.

Investeringen in hernieuwbare energie stijgen snel. De toename van hernieuwbare energiebronnen in de totale energiemix destabileren echter de oude structuren. Het is volgens het rapport essentieel dat energiebedrijven hun businessmodellen aanpassen aan de fundamentele veranderingen in de markt, waaronder decentralisatie van de productie, een toename van hernieuwbare energiebronnen, een veranderende klantvraag en de komst van nieuwe spelers. Ze moeten hun organisatie versimpelen en hun digitale transformatie versnellen. Dit zal hen in staat stellen productiviteitsverbeteringen te realiseren, nieuwe inkomstenbronnen aan te boren en meer innovatief en wendbaar te worden.

Nederland koploper in innovatie

Binnen Europa is Nederland koploper in innovatie. Mark Schütz , Managing Director Utilties bij Capgemini Consulting zegt: “Omdat Nederland een relatief kleine en open markt is, leent ons land zich in deze regio heel goed als ‘speeltuin’ voor innovatieve toepassingen. Er zijn veel nieuwe toetreders en ook onder bestaande energiebedrijven is er veel tractie om zich te transformeren van energieleverancier tot services-bedrijf. Spelers uit andere sectoren kunnen in de toekomst concurrenten worden van deze services-bedrijven. Dat kunnen bijvoorbeeld beveiligingsbedrijven zijn, maar ook grote technologiebedrijven, verzekeraars of aanbieders van mobiliteit.”

Hoofdpunten uit het EEMO rapport
De drie belangrijkste conclusies van het European Energy Markets Observatory rapport zijn:

1. De prijzen voor hernieuwbare energie blijven dalen
In de afgelopen 12 maanden zijn de kosten voor het opwekken van hernieuwbare energie gedaald: de kosten voor onshore windenergie beginnen nu competitief te worden, terwijl de kosten voor offshore windenergie voor het eerst een daling laten zien tot een drempel van circa €87/MWh. Bovendien blijven de kosten voor fotovoltaïsche zonne-energie dalen, waarbij een verdere daling van 20% in de komende drie jaar wordt verwacht.
Aanvullende inspanningen in R&D en industrialisatie zijn noodzakelijk om profijt te halen uit de dalende prijzen voor duurzame energie.

2. De groothandelsmarkt voor elektriciteit blijft zeer instabiel
Waar duurzame energie prioriteit krijgt, lijkt het erop dat energiebedrijven net als in voorgaande jaren gas- en kolengestookte centrales zullen sluiten die niet winstgevend kunnen opereren. Hierdoor zal naar schatting dit jaar de capaciteit op de markt met 7GW verminderen, bovenop de 10,7MW in 2015, wat resulteert in een verslechterende balans van elektriciteitsbedrijven. Bovendien zal het verminderen van de capaciteit, bedoeld om piekvraag op te vangen, de leveringszekerheid aantasten.
Door de deregulering van de markt wordt een groot deel van de omzet van energiebedrijven blootgesteld aan lage groothandelsprijzen, waardoor hun financiële positie verder verslechtert. Energiebedrijven zijn dan ook dringend op zoek naar oplossingen om deze uitdagingen het hoofd te bieden.

3. Door de energietransitie ontstaan nieuwe gedecentraliseerde productie- en consumptiemodellen
Energiebedrijven moeten de productie in balans brengen, die in toenemende mate onzeker wordt door het groeiende aandeel van hernieuwbare energieproductie en -consumptie (die al van nature varieert). Mettertijd, wanneer gedecentraliseerde productie en consumptie van elektriciteit dichterbij komt en de elektriciteitsbesparing toeneemt, zal het elektriciteitsnetwerk minder stroom vervoeren. Hiervoor zullen ook netwerkbeheerders moeten investeren in slimme netwerken. Netbeheerders en commerciële partijen kijken dan ook steeds vaker naar opslagtechnologie  om vraag en aanbod in het netwerk te balanceren, bijvoorbeeld via batterijen. Hoewel deze vorm van opslag nog kostbaar is, dalen de prijzen voor Lithium-Ion batterijen en zullen deze ook in de toekomst blijven dalen, waardoor een bruikbare vorm van opslag zal ontstaan.

Het volledige rapport is beschikbaar via:  https://www.capgemini.com/experts/thought-leadership/european-energy-markets-observatory-18th-edition

Bekijk een video over het rapport

Deel dit bericht